Zwolnienie pracownika: jak ustalić wysokość odprawy?

Odprawę oblicza się tak jak ekwiwalent za urlop. Istnieją jednak różnice. Ponieważ stanowi ona wielokrotność miesięcznego wynagrodzenia, obliczając ją wystarczy, gdy ustalisz wynagrodzenie miesięczne czyli podstawę wymiaru. Nie dzielisz jej natomiast przez współczynnik i nie wykonujesz następnych kroków.

1, 2 lub 3 – miesięczne wynagrodzenie

Wysokość odprawy uzależniona jest od zakładowego stażu pracy i jest równa:

•   jednomiesięcznemu wynagrodzeniu, jeżeli pracownik przepracował u Ciebie krócej niż 2 lata;
• dwumiesięcznemu wynagrodzeniu, jeżeli pracownik przepracował u Ciebie od 2 do 8 lat;
• trzymiesięcznemu wynagrodzeniu, jeżeli pracownik przepracował u Ciebie ponad 8 lat.

Uwaga!

Wysokość odprawy nie może przekraczać kwoty 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę, obowiązującego w dniu rozwiązania stosunku pracy.

Oblicz okres zatrudnienia w Twojej firmie

Przy ustalaniu zakładowego stażu pracy wlicz wszelkie okresy zatrudnienia w Twojej firmie, bez względu na rodzaj umowy (lub inną podstawę nawiązania stosunku pracy np. powołanie, mianowanie, wybór) oraz przerwy pomiędzy nimi (por. uchwała 7 sędziów SN z 15 stycznia 2003 r. – III PZP 20/02, OSNP 2004, nr 1 poz. 4).

Okres zatrudnienia u poprzedniego pracodawcy wlicz tylko wtedy, gdy nowy pracodawca jest następcą poprzedniego (zwłaszcza w przypadku przejścia zakładu pracy na innego właściciela).

Nie wliczasz gdy nic nie robił, wliczasz, gdy poszedł „w kamasze”

Do stażu niezbędnego przy odprawie nie wliczaj tych okresów niewykonywania pracy, które w przypadku innych uprawnień są wliczane (np. okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych, okresu pracy w gospodarstwie rolnym).

Do stażu niezbędnego przy odprawie wliczaj natomiast okres odbywania zasadniczej służby wojskowej, ale tylko pracownikowi, który:

•   w ciągu 30 dni od dnia zwolnienia ze służby wojskowej podjął u Ciebie pracę i
• był zatrudniony w Twojej firmie w dniu powołania do tej służby.

Na takich samych zasadach musisz wliczyć okres służby zastępczej.

Odprawę liczysz podobnie (ale nie identycznie) jak urlop

Obliczanie odprawy – krok po kroku

Załóżmy, że umowa o pracę zostaje rozwiązana w lipcu:

•   Jeśli pracownik jest wynagradzany stawką miesięczną w stałej wysokości oraz otrzymuje dodatek stażowy (lub inny stały składnik mający stałą wysokość), podstawę wymiaru ekwiwalentu (i odprawę) stanowić będzie wynagrodzenie przysługujące za lipiec i należny w tym miesiącu dodatek stażowy – tzw. wynagrodzenie nominalne.
• W przypadku wynagrodzenia według stawki zmiennej (np. godzinowej, akordowej, prowizyjnej) oraz innych zmiennych składników, do podstawy wymiaru należy przyjąć wynagrodzenie w przeciętnej wysokości z 3 miesięcy poprzedzających miesiąc nabycia prawa do odprawy (czyli z kwietnia, maja i czerwca), sumę premii przysługujących za okresy nie dłuższe niż miesiąc także z kwietnia, maja i czerwca – podzieloną przez 3 oraz składniki przysługujące za okresy dłuższe niż miesiąc – w średniej wysokości z 12 miesięcy poprzedzających miesiąc wypłaty odprawy (suma składników dzielona przez 12).
• Gdy pracownik otrzymywał zmienne składniki wynagrodzenia i nie przepracował całego okresu, z którego ustala się podstawę wymiaru, to:

          o jeżeli w kwietniu, maju i czerwcu nie przepracował wszystkich dni np. z powodu choroby, to wynagrodzenia za ten okres dzieli się przez liczbę dni przepracowanych i uzyskany w ten sposób wynik mnoży przez liczbę dni jaką przepracowałby w tym okresie, gdyby nie był nieobecny, w ramach normalnego wymiaru czasu pracy (bez godzin nadliczbowych)
          o jeżeli nie przysługiwało mu zmienne wynagrodzenie przez cały ten okres lub jego część, ale obejmującą pełne miesiące - np. od 1 do 31 maja był na urlopie bezpłatnym, to należy uwzględnić najbliższe przepracowane miesiące, a więc w tym przypadku: marzec, kwiecień i czerwiec
          o jeżeli otrzymał wynagrodzenie ze zmiennych składników wynagrodzenia za okres krótszy niż przyjęty do ustalenia podstawy wymiaru np. rozwiązanie umowy nastąpiło po 2 miesięcznym okresie zatrudnienia – do podstawy wymiaru odprawy przyjąć należy wynagrodzenia faktycznie wypłacone.

Przykład obliczania odprawy gdy umowa została rozwiązana 31 lipca:

A/ Wynagrodzenie w stałej wysokości + zmienne składniki wynagrodzenia – odprawa jednomiesięczna.

Pracownik otrzymywał wynagrodzenie zasadnicze w kwocie – 1200 zł., dodatek stażowy – 240 zł. (20% wynagrodzenia zasadniczego) oraz zmienną premię miesięczną w okresie kwiecień –czerwiec w kwocie 180 + 240 + 360 = 780 zł., czyli przeciętnie 260 zł. (780:3=260 zł).
Podstawa wymiaru: 1200+240+260=1700
Odprawa: 1700 zł.

B/ Wyłącznie zmienne składniki wynagrodzenia – odprawa dwumiesięczna.

Pracownik otrzymywał wynagrodzenie godzinowe 10 zł. oraz zmienne premie miesięczną i kwartalną. W kwietniu, maju i czerwcu wypłacono mu wynagrodzenie zasadnicze w kwocie: 1680+1760+1780=5200 zł., premie miesięczne w kwocie: 249+310+160=719 zł., oraz w okresie 12 poprzedzających lipiec miesięcy cztery premie kwartalne w wysokości 600+400+700+700=2400 zł.
Podstawa wymiaru: [(5200+719):3]+[2400:12]=1973+200=2173
Odprawa: 2173x2=4346 zł.

C/ Zmienne składniki wynagrodzenia i nieobecność w pracy z powodu choroby w okresie, z którego ustala się podstawę wymiaru – odprawa trzymiesięczna.

Pracownik od 8 maja do 12 maja przebywał na zwolnieniu lekarskim. W okresie 3 miesięcy (kwiecień, maj, czerwiec) powinien przepracować 65 dni, a przepracował 60, uzyskując wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 4800 zł. i premie miesięczne w kwocie 572 zł. W sumie 5 372 zł.
Podstawa wymiaru: [(5 372:60)x65]:3=5819,66:3=1939 zł.
Odprawa: 1 939 x 3 = 5817 zł.

Taki sposób obliczania potwierdza uchwała SN z dnia 9 maja 2000 r. III ZP 12/00 (OSNP 2000, nr 22, poz. 806).

Podstawa prawna:

•   art. 1, art. 8, art. 10 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz.U. Nr 90, poz. 844 ze zm.).
• § 14-17 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. Nr 2, poz. 14 ze zm.)

Źródło: egospodarka.pl

Zadaj pytanie | Drukuj | Wyślij znajomemu | Ulubione | 24 lipca 2008